ارزیابی روابط و تکانه های قیمتی پسته در بازارهای جهانی و سنجش جایگاه ایران در صادرات جهانی پسته (مقاله علمی وزارت علوم)
درجه علمی: نشریه علمی (وزارت علوم)
آرشیو
چکیده
پسته مهم ترین محصول صادراتی کشاورزی ایران در دهه اخیر با کاهش صادرات و رقابت پذیری در بازار جهانی مواجه شده است. یکی از مهم ترین دلایل تضعیف جایگاه ایران در بازار جهانی پسته، بهبود قدرت صادراتی ایالات متحده آمریکا می باشد. پرسش اصلی پژوهش حاضر این است که آیا واقعا ایالات متحده آمریکا جانشین ایران در رقابت پذیری بازار جهانی پسته است؟ به منظور تعیین الگوی مناسب برای بررسی رابطه قیمت پسته صادارتی ایران، ترکیه، آمریکا و قیمت جهانی پسته صادراتی از آزمون باند و داده های سری زمانی 2022-1996 میلادی استفاده شد. این آزمون در قالب الگوی خودتوضیحی با وقفه توزیعی (ARDL) صورت گرفت و وجود رابطه همجمعی بین متغیرها در حالت های مختلف بررسی شد. یافته های پژوهش نشان داد که الگوی تصحیح خطای برداری (VECM)، برای بررسی رابطه بین سه متغیر قیمت پسته صادارتی ایران، ترکیه و آمریکا و ارزیابی واکنش قیمت های صادراتی پسته در برابر تکانه ها مناسب است. نتایج نشان داد که قیمت پسته ایران اثر بسیار کمی روی قیمت پسته آمریکا دارد، اما قیمت پسته آمریکا اثر بسیار زیادی روی قیمت پسته ایران دارد. همچنین، قیمت پسته ترکیه بیشتر از قیمت پسته ایران، تحت تأثیر تکانه قیمتی پسته آمریکا قرار دارد. نتایج حاکی از کاهش رقابت پذیری ایران در بازار جهانی پسته می باشد. به منظور افزایش صادرات پسته ایران و بهبود جایگاه صادراتی این محصول، شناسایی بازارهای جدید که ظرفیت رشد بالایی دارند، بسیار حائز اهمیت می باشد. همچنین، توجه به مقررات تجارت و بهداشتی بازارهای هدف از جمله مهار و کاهش سم آفلاتوکسین به عنوان یکی از مهم ترین عوامل محدود کننده صادرات پسته ایران، ضروری است.Evaluating the relationships and price shocks of pistachios in the world markets and measuring the position of Iran in the global export of pistachios
Pistachios, the most important agricultural export product of Iran in the last decade, are facing a decline in exports and competitiveness in the global market. One of the main reasons for the weakening of Iran's position in the global pistachio market is the improvement of the export power of the United States. The main question of this research is whether the United States has truly replaced Iran in the competitiveness of the global pistachio market. determine the appropriate model for examining the relationship between the export prices of pistachios from Iran, Turkey, the United States, and the global export price of pistachios, the Bounds Test and time series data from 1996 to 2022 were used. This test was conducted within the framework of the Autoregressive Distributed Lag (ARDL) model, and the existence of cointegration between the variables was examined in different scenarios. The research findings indicated that the(VECM) is suitable for examining the relationship between the three variables: export prices of pistachios from Iran, Turkey, and the United States, and for evaluating the response of export pistachio prices to shocks. The results showed that the price of Iranian pistachios has a very small effect on the price of American pistachios, but the price of American pistachios has a very significant effect on the price of Iranian pistachios. Additionally, the price of Turkish pistachios is more influenced by the price shocks of American pistachios than by the price of Iranian pistachios. The results indicate a decrease in the competitiveness of Iran in the global pistachio market. Suggestion the export of Iranian pistachios and improve the export position of this product, identifying new markets with high growth potential is very important. Additionally, paying attention to trade and health regulations of target markets, including controlling and reducing aflatoxin contamination as one of the most important limiting factors for Iranian pistachio exports, is essential.
تبلیغات
