بررسی تاثیرات نرخ ارز واقعی بر تصمیمات سرمایهگذاری بخش خصوصی در ایران (1340-1374)
چکیده:
در این پایاننامه تاثیر نرخ ارز واقعی بر سرمایهگذاری بخش خصوصی از طریق تقاضای کل و از کانال خالص صادرات مورد بررسی قرار میگیرد. در این راستا ارتباط بین سیاستهای کلان اقتصادی و سرمایهگذاری بخش خصوصی از دو بعد نظری و تجربی مطرح میگردد و پس از طرح نظریههای سرمایهگذاری، مشکلات کاربردی این نظریهها در اقتصاد ایران توضیح داده میشود. براساس نتایج حاصل از مطالعات تجربی متعدد در زمینه تعیین سرمایهگذاری بخش خصوصی، مدلی به صورت معادلات همزمان ارائه میگردد که متشکل از سه معادله برای سرمایهگذاری بخش خصوصی، سرمایهگذاری دولتی و سطح تقاضای کل میباشد. سرمایهگذاری بخش خصوصی تابعی از سرمایهگذاری بخش دولتی، اعتبارات اعطایی بانکها به بخش خصوصی، سطح تقاضای کل و عامل ریسک و نااطمینانی، تعریف میشود. پس از برآورد مدل به روش 3SLS و برای دوره زمانی 1340-1374، کشش سرمایهگذاری بخش خصوصی نسبت به سرمایهگذاری دولتی، سطح تقاضای کل، مانده اعتبارات اعطایی بانکها به بخش خصوصی و نرخ ارز واقعی به ترتیب 0/38، 0/5، 0/17 و 0/0092 درصد بدست میآید. سیاستهای پولی (اعتبارات اعطایی بانکها به بخش خصوصی) و مالی (سرمایهگذاری دولتی) نقش مهم و اساسی در تعیین رفتار سرمایهگذاری بخش خصوصی در ایران ایفاء مینمایند که به نظر میرسد با اتخاذ بهینه این سیاستها، شاهد رشد سهم بخش خصوصی در تشکیل سرمایه ثابت ناخالص کشور باشیم. نرخ ارز واقعی (برای محاسبه نرخ ارز بازار آزاد مبنا قرار گرفت) اثری روی سرمایهگذاری بخش خصوصی ندارد و تنها به طور غیرمستقیم از طریق تقاضای کل اثر ناچیزی بر آن میگذارد، به طوری که براساس نتایج این مطالعه یک درصد افزایش در نرخ ارز واقعی منجر به 0/0092 درصد افزایش سرمایهگذاری بخش خصوصی سیاست افزایش نرخ ارز واقعی (کاهش ارزش واقعی ریال در بازار آزاد) قابل توجیه نمیباشد و به هیچ وجه مناسب نیست